Destek Yönetim Sistemi Geliyor

3 Aralık 2019 tarihli Resmi Gazete’de DYS Uygulaması Tebliği yayınlandı. İyileştirme beklentisi içerisinde olduğumuz DIR otomasyon sisteminin geliştirilmesi, DYS ile karşılanmış gibi görünüyor.

Öncelikle 2016 yılından itibaren çeşitli biçimlerde bakanlığa iletmiş olduğumuz ve bu web sitesinde de yer alan önerilerimizin dikkate alındığını ve daha de öteye geçen uygulamaların hayata geçeceğini bekliyoruz.

Bu çerçevede sektör temsilcilerinden de öneriler toplanmıştı, aklın yolu bir, dijital süreçlerin derlendiğini düşünüyoruz.

Bu olumlu gelişmenin en olumsuz yanı ise DIR otomasyon sisteminin varlığını sürdürecek olmasıdır. Yani 2020 yılından önce alınan belgelerin (DYS yürürlülük tarihini bilemediğimiz için geniş zaman kullanıyorum) yine DIR’dan takip edileceği, yeni belgelerin ise DYS’den düzenleneceği duyumunu aldık.

Bu durumda bir firmanın belgelerini takip edebilmek için 2 yetki taahhütnamesi istenecek demektir.

Sistemsel alt yapı uyumsuzluğundan dolayı DIR Otom. ile DYS’nin aynı platformda olamadığı için bu tür bir çözüm üretildiği anlaşılıyor fakat bilinmelidir ki, özellikle belgeden belgeye satış DİİB’lerinin kapatılması 8-10 yıl alan firmalar bulunmaktadır. Dolayısıyla 2019 yılından DIR Otomasyondan alınan belgenin kapanması ne kadar gecikirse (3-5 yıl) bakanlığın da DIR otomasyon sisteminin devamlılığını sağlamak için ek masraf, zaman harcayacağı bilinmelidir. Yani DIR otomasyon sistemindeki belgelerin kapanması pek çok açıdan bir zaruret halini almıştır.

Elektronik ortamda yürütülen iş süreçleri, kırtasiyenin kaldırılması, pek çok kullanıcının aynı ortamda doğrudan iletişimde bulunabilmesi, kayıtların anlık olarak izlenebilmesi vb. pek çok kolaylık sunmaktadır.

Ayrıca bakanlıkların birbirleri ile evrak/dokuman/veri paylaşımını kolaylaştırması ile kurumdan kuruma yapılan kırtasiyecilik yükü firmaların omzundan kalkacağı süreçleri oldukça hızlandıracaktır.

Bir örnek vermek gerekirse, 500 kişi istihdam eden 30-40 milyon dolar ihracatı olan YYS/OKS sahibi bir firma DİİB müracaatı yapıyor DIR sisteminden fakat son ay elektrik faturası olmadığı için müracaat reddediliyor. Bir elektrik faturasının bir firmanın faal olduğunun göstermesini beklemek çok geride kalan bir gösterge değilmidir. SGK’ya primlerini firmanın ödediğini firmadan ispat etmesini istemek gibi.

Bununla ilgili elimizdeki dayanaklardan birisi yayınlanan hariçte işleme rejimi tebliğ değişikliğindeki ifadelerdir.

Kapasite Raporu çok önemli!

Yine önerilerimiz arasında olan, kapasite raporunun elektronik ortama kullanılabilir bir data olarak aktarılması ve belge müracaatında kullanılması ile ilgili bir gelişme sağlandığını düşünüyoruz. Çünkü aralık ayı içerisinde yaptığımız belge müracaatlarında projelerimizi inceleyen uzmanlarımız, proje sarfiyat oranları, mal tanımları vb. proje bilgilerinin kapasite raporu ile birebir aynı olması yönünde geri dönüşler verdiler.

Buradan yola çıkarak eğer kapasite raporu sisteme data olarak alınır ise artık elle mal tanımı ve sarfiyat oranı girmeyeceğiz, kapasite raporundan seçeceğimiz hazır bilgiler olarak sistemde yer alacağını düşünebiliriz.

Sırf bu nedenden dolayı defalarca reddedilen belgeler ya da kapatmada yaşanan sorunlar, ekspertiz raporunun neredeyse genel bir uygulamaya dönüşmesi gibi olumsuzlukları ortadan kaldıracak bir yenilik olacaktır.

Ve elbette uygulamada yeknesaklık sağlanacaktır. Belgeyi düzenleyen, revizeyi yapan, kapatmayı yapan ya da ekspertizi düzenleyen kurumlar aynı belgenin bağlayıcılığında ortak görüşler doğrultusunda belge yönetilebilecektir.

Sabırsızlıkla DYS’nin uygulamaya geçişini bekliyoruz. Belge kullanan firmalarımıza getireceği kolaylıklar açısından biraz gecikmiş de olsa çok önemli bir gelişme olduğunu tekrar belirtmek isterim.

Bu arada yazımızı yine bir öneri ile tamamlayayım.

YYS ve OKS 42/A sahipleri artık süreli DİİB almasınlar!

YYS ve OKS’si olan firmalar Dahilde işleme rejimini belgesiz kullansınlar fakat yıllık ithal ihraç miktarları üzerinden kapatma yapılsın. Belge no yerine firma DIR no verilip, rejimi yine aynı şekilde kullanmaları sağlanabilir.

Artık ithalatta bile yerinde gümrüklemenin konuşulduğu bir zamanda, süreleri sınırlandırılmış ve kapatmak için pek çok prosedür ile uğraşmak zorunda kalan imalatçı/ihracatçı firmalarımız bu yükten kurtarılabilir.

DIR rejimi kullanan firmalarını bünyesinde yapılacak yıllık denetimler ile rejim kapatması yapılabilir. Hatta YYS faaliyet raporu gibi DİİB faaliyet raporu ile yıllık denetimler yapılabilir. Kayıtların DYS’de olduğu, teminatın bile e-teminat olduğu bir zaman diliminde bu uzak bir hedef değildir.

Uygulamayı zorlaştıran tek husus TEV tahsilatıdır. Çünkü uluslararası anlaşmaların sürekli yenilendiği ve değiştiği bir dilimde kim kime hangi gürmürk vergi oranını uyguluyor, TEV’de hangisi uygulanacak artık ayrı bir uzmanlık alanı olmuştur.