Seminer videosu
Eşdeğer Eşya Kısıtlaması hakkında Bakanlık Talimatı
İhracat Genel Müdürlüğü’nün 30.11.2020 tarihli talimat yazısı ile pandemi sürecinin başlangıcında olduğu gibi, özellikle ilave gümrük vergilerine ve ticaret politikası önlemlerine tabi ürünlerin eşdeğer eşya yerine ithal edilmesine sınırlama getirilmiştir. Bununla hammaddelerin yurt içinden temini, üretim artışı ve sürekliliği hedeflenmektedir.
Yazının ekinde yer alan eşya listesi için bu talimatın uygulanması istenmektedir.
Bildiğiniz gibi eşdeğer eşya kullanımına yasak getirmek demek, DİİB kapsamında önce ihracatın yapılamayacağı anlamına gelir. Dolayısıyla belge kapsamında belirtilen eşyalar, önce ithal edilip daha sonra ihraç edilmek zorundadır.
A- Bu çerçevede ekte yer alan TPÖ ve İGV’ye tabi listedeki eşyalar için;
Yeni Belge müracaatlarında
1- 01.12.2020 tarihinden itibaren alınacak yeni belgelerin özel şartlarında belirtilerek, ilgili eşyanın eşdeğer eşya yerine ithaline izin verilmemesi.
Mevcut belgelerde
2- 01.12.2020 tarihinden sonra yapılacak revize işleminde liste kapsamı eşyanın belgeye kaydedilmesinin istenmesi durumunda eşdeğer eşya yerine ithaline izin verilmemesi.
Liste kapsamı eşya daha önce belgede bulunmuyor ve eklenmek isteniyorsa “110 nolu özel şartın” belgeye kaydı gerekmektedir.
B- Ekte yer alan TPÖ ve İGV’ye tabi listeye yeni eşyaların eklenmesi durumunda;
Yeni Belge müracaatlarında
3- Yeni eşyaların ekteki listeye eklenmesinden sonra alınacak yeni belgelerin özel şartlarında ilgili eşyanın eşdeğer eşya yerine ithaline izin verilmemesi.
Mevcut belgelerde
4- İGV ve TPO kapsamı yeni eşyaların ekte bulunan listeye eklenmesinden sonra yapılacak revize ile liste kapsamı eşyanın belgeye kaydedilmesinin istenmesi durumunda eşdeğer eşya yerine ithaline izin verilmemesi.
Liste kapsamı eşya daha önce belgede bulunmuyor ve eklenmek isteniyorsa “110 nolu özel şartın” belgeye kaydı gerekmektedir.
şeklinde yorumlanabilecek talimat ile bakanlığın ilgili birimleri talimatlandırılmış ve liste kapsamı bu eşyaların önce ithal edilip sonra ihraç edilmesini zorunlu kılınmıştır.

“Bir gece ansızın” İndirimli teminat hakkını kaybedebilirsiniz…
2006/12 tebliğ’de yer alan kimi maddelerle indirimli teminat oranları düzenlenmiş ve bununla birlikte yine çeşitli maddelerde indirimli teminat hakkının nasıl yitirileceği belirtilmiştir.
Aşağıda bu maddeler sıralanmıştır. Dolayısıyla aşağıdaki maddelerde belirtilen rejime aykırı durumlardan birisinin gerçekleşmesi durumunda, bu hakkı yitiriyorsunuz.
Bunda anlaşılmayacak bir yan yok elbette, belirli şartlarla kazanılan muafiyet, istisna şart yerine gelmez ise kazanılan hak yitirilecektir.
Fakat işin ilginç yanı, aşağıdaki maddelerden birini siz ihlal etmemiş olsanız bile indirimli teminat hakkınızı yitirebilirsiniz, ister YYS, ister OKS sahibi bir firma olun.
Çünkü tebliğin ilgili maddelerinde geçen “(bu firmanın belirtilen tespitin yapıldığı tarihten sonra bir başka firmanın belgesine yan sanayici olarak eklenmesi dahil)” ibaresinden dolayı, firmanızın DİİB’inde kayıtlı, rejime aykırı fiili işleyen yan sanayiciniz var ise, indirimli teminat hakkını yitirmesi durumunda firmanızın belgesinde de indirimli teminat oranı kullanılamamaktadır. Yani belgede kayıtlı yan sanayici firmadan dolayı firmanız işlemediği bir fiili işlemiş gibi cezalandırılabilir,
Yan sanayici çok kullanılan sektörlerde bu anlamda daha dikkatli davranılmak zorundadır.
Diğer taraftan yine ilgili maddelerin bir kısmında, indirimli teminat oranı hak kaybından muafiyet sağlayan şartlar da eklenmiştir. Bu şart: belge kapsamında önceden ihracat yapılmasıdır. Önceden ihracata tekabül eden ithalatta yine %10 indirimli teminat kullanılabilir.
2006/12 DIR tebliği indirimli teminat kullanılmamasını düzenleyen maddeler.
1-
Tebliğin 44. Maddesinin 2. Fıkrasına göre diib alınmasına ya da kapatmasına dayanak olan belgelerde tahrifat ya da sahte belge kullanılması durumunda indirimli teminattan yararlandırılmaz.
Süre: tespitin yapıldığı tarihten itibaren 1 yıl süre ile.
Muafiyet: tebliğin 9 maddesinin 7 fıkrasına göre yukarıdaki kısıtlama, önceden ihracatı yapılan eşyanın üretiminde kullanılan hammadde ithalatı esnasında indirimli teminat %10 olarak uygulanmasına gümrük idaresi izin verir.
2.
Tebliğin 45. Maddesinin / 4- “a ve b” bendinde özel şartın ihlali ya da döviz kullanım oranının belge kapatma esnasında aşıldığı tespit edilir ise indirimli teminattan yararlandırılmaz.
Süre: bakanlığın uygun gördüğü tarihten itibaren 6 ay süre ile
3.
Tebliğin 46. Maddesinin 2. Fıkrasında, yine beyanname ve belgelerde tahrifat ya da benzeri uygunsuzlukların tespit edilmesi durumunda firma indirimli teminattan yararlandırılmaz.
Süre: bakanlığın tespiti ve uygun gördüğü tarihten itibaren 1 yıl süre ile.
Muafiyet : tebliğin 9 maddesinin 7 fıkrasına göre yukarıdaki kısıtlama, önceden ihracatı yapılan eşyanın üretiminde kullanılan hammadde ithalatı esnasında indirimli teminat %10 olarak uygulanmasına gümrük idaresi izin verir.
4.
Tebliğin 46. Maddesinin 5. Fıkrasında, belge kapsamında ithal edilen eşyanın stoklarda bulunmaması durumunda indirimli teminattan yararlandırılmaz.
Süre: bakanlığın tespitinden itibaren 1 yıl süre ile.
Muafiyet : tebliğin 9 maddesinin 7 fıkrasına göre yukarıdaki kısıtlama, önceden ihracatı yapılan eşyanın üretiminde kullanılan hammadde ithalatı esnasında indirimli teminat %10 olarak uygulanmasına gümrük idaresi izin verir.
5.
Tebliğin 49. Maddesinin 2. Fıkrasında, kapatılan belgenin tekrar açılarak işlemlerinin tamamlanmasının talep edilmesi durumunda firma indirimli teminattan yararlandırılmaz.
Süre: bakanlığın tespitinden itibaren 6 ay süre ile.

DIR (DYS) otomasyon sistemine yönelik öneriler
Daha önce çeşitli mecralarda paylaştığım ve bakanlığa da iletilmiş olan DIR otomasyon sistemine yönelik önerilerimi tekrar güncelleyerek paylaşıyorum.
Öne çıkan başlıklar, resmi kurumlar arasında otomasyonun sağlanarak çeşitli belgelerin dır sistemine bu otomasyondan otomatik olarak gelebilmesidir.
Diğer önemli konu ise, belki de DIR sistemini süre olarak zorlayan belge kapatma süreçlerini kısaltacak öneridir.
Süreli dahilde işleme izin belgesi düzenlenmesi yerine yıllık hammadde ve mamül ihracat miktarları üzerinden ertelenen vergilerin tahsili ya da ödenen verginin hızlıca geri iadesi sistemi kurulabilir.
Böylece belge alınması ve kapatılması süreçleri ortadan kalkacak ve yalnızca yıllık taahhüt kapatma denetimine dönüşecektir.
Bu süreçlerde yer alan bakanlık personeli bu yıllık denetime yönlendirilse, ilgili bakanlık DİİB dışında pek çok konuda firmalar daha düzenli kayıt ve stok takibi yapacağından pek çok alanı da dolaylı olarak piyasada denetime almış olacaktır.









Dahilde İşleme Rejimi 2006/12 tebliği değişikliği ile Döviz Kullanım Oranları Sektörel ayrımlar tebliğ’den kaldırıldı
Değişiklikten önceki maddede sektörlere göre belirlenmiş döviz kullanım oranları mevcuttu.
Otomotiv sektöründe düzenlenen belgeler için azami %65,
deri ve deri mamulleri ile çimento, cam, toprak ve seramik ürünleri sektöründe düzenlenen belgeler için azami %60,
tekstil ürünleri sektöründe düzenlenen belgeler için azami %65,
konfeksiyon ve orman ürünleri sektöründe düzenlenen belgeler için azami %70,
bunun dışında kalan sektörler için azami %80 şeklindeydi.
1- Değişiklik ile DKO, sektörler için belirlenen oranları tebliğden kaldırılmış, azami %80 oran belirtilmiştir.
2- Yine sektörler için DKO’ları bakanlığın belirleyeceği belirtilmiştir.
3- 02.06.2020 tarihinde yayınlanan iç yazışma ile sektörler için DKO listesi yayınlanmıştır.
Pek çok kafa karışıklığına yol açan bu değişikliğin amacı aslında çok basit.
Döviz kullanım oranı, hammadde ve ihraç mamül fiyatlarından hesap edildiğine göre ve kur farklılıkları ve uluslararası artan korumacı tebdirler nedeni ile artan fiyatlardan dolayı döviz kullanım oranları sürekli bundan olumsuz etkilencektir.
Bu çerçevede Bakanlık güncel gelişmeleri daha hızlı yorumlamak üzere döviz kullanım oranı sınırlamasını sektörler için tebliğden çıkartıp daha hızlı uygulayacağı genel müdürlük kararları ile uygulamayı uygun görmüştür. Tebliğ değişikliğine gerek kalmadan genel müdürlük, döviz kullanım oranlarını yeniden tespit edebileceği anlaşılmaktadır. Bu da ihracatçı-imalatçı firmalarının işini zorlaştırmaz kolaylaştırır, doğru bir adım olacağını düşünüyorum.
02.06.2020 tarihinde yayınlanan İhracat Genel Müdürlüğü Yazısı‘nda belirtilen sektörel DKO’lar (tebliğ’de kısıtlı yer alan dko’larda değişiklik bulunmamaktadır.)

Değişikliğin yürürlük tarihi
29.05.2020 tarihinden itibaren düzenlenecek dahilde işleme izin belgelerinde bu değişiklik geçerli olacaktır.
Mevcut tebliğ ve değişiklilk getiren madde aşağıda karşılaştırılmıştır. Sarı renkle belirtilen kısımlar değişikliğe uğramış ve tebliğin ilgili maddesinden çıkartılmıştır.


17 ocak 2020 AOSB DİİB semineri
Geçici 34. madde ve Corona Virüs Mücbir Sebep hakkından yararlanma şartları
28..11.2019 tarihinde yayınlanan 2006/12 DIR tebliğ değişikliği ile Geçici 34. madde kapsamında belgelere ek süre hakkı tanınmıştı.
Yine 18.03.2020 tarihli bakanlık makamı onayı ile Corona Virüs salgını nedeni ile dahilde işleme izin belgelerine mücbir sebep kapsamında ek süre hakkı verilmiştir. Mücbir sebep için müracaat tarihi 31.12.2020‘ye kadar sınırlandırılmıştır.
Aşağıdaki tabloda her iki durumda hangi belgelerin nasıl bu haklardan yararlanılacağı belirtilmiştir


Diib kapsami Pakistan ithalatlarinda Form A aslı istenmeyecek.
Ihracat genel müdürlüğünün bolge müdürlüklerine gonderdigi ic talimat ile, diib kapamalarda Form A veya menşe ispat belge asli /fotokopisi istenmeyecegi talimatlandirilmistir.
Dolayisiyla pakistan menseli girdiler diib kapsaminda ogt oraninda, dusuk vergi oranindan tev hesaplanacaktir.
Bu cercevede kapamada bekleyen dosyaların onemli bir sorunu çözülmüş olmaktadır.

12.02.2020 İhracat Teşviki Olarak Dahilde İşleme Rejimi Semineri
Ticaret Bakanlığı Destek Yönetim Sistemine İlişkin Uygulama Usul Ve Esasları Genelgesi
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu Genelge’nin amacı 2019/7 sayılı “Ticaret Bakanlığı Destek Yönetim Sistemine İlişkin Uygulama Tebliği”ne yönelik usul ve esasların belirlenmesidir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Genelge, Ticaret Bakanlığı Destek Yönetim Sistemini (DYS) kullanacak yararlanıcıların sisteme tanımlanması, kullanıcıların yetkilendirilmesi ve sistemin işleyişine ilişkin usul ve esasları kapsar.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Genelge, 03/12/2019 tarihli ve 30967 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 2019/7 sayılı “Ticaret Bakanlığı Destek Yönetim Sistemine İlişkin Uygulama Tebliği” çerçevesinde hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4- (1) Bu Genelgede geçen ifadeler bakımından 2019/7 sayılı “Ticaret Bakanlığı Destek Yönetim Sistemine İlişkin Uygulama Tebliği”ndeki tanımlar kullanılır.
İKİNCİ BÖLÜM
Yararlanıcıların Sisteme Tanımlanması
MADDE 5 – (1) DYS’yi kullanacak yararlanıcılardan
a) Merkezi Sicil Kayıt Sistemi’nde (MERSİS) ’de kayıtlı olması zorunlu olanlar, sisteme tanımlanma başvurularını “Sistem Kullanım Taahhütnamesi (EK A)” ve “Yararlanıcı Bilgi Formu (EK B1)”
b) MERSİS’de kayıtlı olması zorunlu olmayanlar, sisteme tanımlanma başvurularını “Sistem Kullanım Taahhütnamesi (EK A)” ve “Yararlanıcı Bilgi Formu (EK B2)”
c) MERSİS’de kayıtlı olması zorunlu olmayan gerçek kişiler, sisteme tanımlanma başvurularını “Sistem Kullanım Taahhütnamesi (EK A)” ve “Yararlanıcı Bilgi Formu (EK B3)”
ve eklerinde yer alan belgelerin asılları ile birlikte şahsen veya KEP aracılığıyla “Başvuru Merkezleri (EK E)”de belirtilen İBGS’lere yapar.
(2) MERSİS’de kayıtlı olması zorunlu olan yararlanıcılar tarafından ibraz edilen bilgi ve belgelerin doğruluğu MERSİS verisi alınarak kontrol edilir. İbraz edilen bilgilerde farklılık olması durumunda başvurular işleme alınmaz. Yararlanıcıların MERSİS kayıtlarını güncellemesi gerekir.
(3) MERSİS’de yer alması zorunlu olmayan yararlanıcılar tarafından ibraz edilen bilgi ve belgelerin doğruluğu sunulan belgeler üzerinden kontrol edilir.
(4) Tanımlanması uygun görülen yararlanıcıların bilgi ve belgeleri DYS’ye aktarılarak, işlemin sonucu başvuruda ibraz edilen e-posta veya KEP adreslerine bildirilir. Bildirimin yararlanıcıdan kaynaklı sorunlar nedeniyle yararlanıcıya ulaşmamasından Bakanlık veya İBGS sorumlu tutulamaz.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Kullanıcıların Yetkilendirilmesi
MADDE 6 – (1) Yararlanıcılar, DYS üzerinden kendileri adına işlemleri gerçekleştirecek gerçek kişilerin yetkilendirilmesine yönelik başvurularını “Kullanıcı Yetkilendirme Formu (EK C)” ve ekinde yer alan belgelerle birlikte şahsen veya KEP aracılığıyla “Başvuru Merkezleri (EK E)”de belirtilen İBGS’lere yapar.
Sayfa 2 / 3
(2) Yararlanıcının, MERSİS’de kayıtlı olması zorunlu olmayan gerçek kişi olması durumunda yararlanıcı adına DYS üzerinden işlemleri gerçekleştirecek kişi için (yararlanıcının kendisi dahi olsa) kullanıcı yetkilendirme başvurusu yapılması gerekir.
(3) Yetkilendirilmesi talep edilen kişi;
a) Yararlanıcı bünyesinde çalışıyor ise SGK bildirgesi sunulması gerekir.
b) Yararlanıcı bünyesinde çalışmıyor ise noter onaylı vekaletname sunulması gerekir.
c) MERSİS’de yer alan gerçek kişi temsilcilerden biri olması halinde ilave belge aranmaz, bu bilgi DYS üzerinden otomatik olarak alınır.
(4) Yetkilendirilmesi uygun görülen kullanıcıların bilgi ve belgeleri DYS’ye aktarılarak işlemin sonucu hakkında yararlanıcının başvuruda ibraz edilen e-posta veya KEP adresine bildirim yapılır. KEP veya e-postanın yararlanıcıdan kaynaklı sorunlar nedeniyle yararlanıcıya ulaşmamasından Bakanlık veya İBGS sorumlu tutulamaz.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Kullanıcıların Yetkilerinin Değiştirilmesi ve Azli
MADDE 7– (1) Yararlanıcılar, daha önce yetkilendirilmiş bir kullanıcının yetki kapsamı ile ilgili değişiklik yapılmasına yönelik başvurularını “Kullanıcı Yetkilendirme Formu” (EK C) ve ekinde yer alan belgelerle birlikte şahsen veya KEP aracılığıyla “Başvuru Merkezleri (EK E)”de belirtilen İBGS’lere yapar.
(2) Yararlanıcılar, DYS kapsamında yetkilendirilen kullanıcılarının yetkilerinin azledilmesine yönelik başvurularını “Yetkilendirilmiş Kullanıcı Azil Formu” (EK D) ve ekinde yer alan belgelerle birlikte şahsen veya KEP aracılığıyla “Başvuru Merkezleri (EK E)”de belirtilen İBGS’lere yapar.
(3) Yetkilendirilmiş kullanıcılar, kendi istekleri ile yetkilerinin iptal edilerek DYS’den çıkmak istemeleri halinde başvurularını “Yetkilendirilmiş Kullanıcı Azil Formu” (EK D) ve ekinde yer alan belgelerle birlikte şahsen veya KEP aracılığıyla “Başvuru Merkezleri (EK E)”de belirtilen İBGS’lere yapar.
(4) Yetki değişikliği veya azli gerçekleştirilen kullanıcılara ilişkin bilgi ve belgeleri DYS’ye aktarılarak yararlanıcının başvuruda ibraz edilen e-posta veya KEP adresine bildirim yapılır. KEP veya e-postanın yararlanıcıdan kaynaklı sorunlar nedeniyle yararlanıcıya ulaşmamasından Bakanlık veya İBGS sorumlu tutulamaz.
BEŞİNCİ BÖLÜM
DYS’nin İşleyişi ve Uygulama
MADDE 8 – (1) Yetkilendirilmiş kullanıcılar, DYS üzerinden hizmete sunulan bileşenlere ilişkin işlemleri her bir bileşene ait yürürlükte olan ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde elektronik ortamda gerçekleştirir.
(2) Sisteme giriş Bakanlık web sayfası veya e-devlet kapısı üzerinden yapılır.
(3) Sisteme giriş elektronik imza ile Bakanlık web sayfası veya e-devlet üzerinden sağlanır.
MADDE 9 – (1) Yararlanıcılar, DYS’de yararlanıcı künyesinde yer alacak bilgi ve belgelerin güncel tutulmasından sorumludur.
(2) MERSİS’de yer alması zorunlu bilgilerde gerçekleşecek değişikliklerin MERSIS üzerinden yapılması gerekir.
(3) MERSİS’de yer alması zorunlu olmayan bilgi ve belgelerde gerçekleşecek değişiklikler
“Yararlanıcı Bilgi Formu” ile en geç 30 (otuz) işgünü içerisinde “Başvuru Merkezleri (EK E)”de belirtilen İBGS’lere şahsen veya KEP aracılığıyla bildirilir.
(4) Süresinde ibraz edilmeyen değişikliklerin DYS bileşenlerine ilişkin başvuruların sürecini ve değerlendirmesini etkileyebilecek nitelikte olması halinde “Sistem Kullanım Taahhütnamesi”nde (EK A) belirtilen hususlar çerçevesinde işlem yapılır.
MADDE 10 – (1) Bakanlık, gerekli görülen hallerde yararlanıcıların ve/veya yetkilendirilmiş kullanıcıların DYS kullanım yetkilerini ve işlemlerini kısıtlayabilir, durdurabilir, süreli veya süresiz olarak iptal edebilir.
MADDE 11 – (1) DYS kapsamında yer alan bileşenlerin elektronik ortamda hizmete sunulmaya başlanmasından sonra dahilde işleme izin belgesi, hariçte işleme izin belgesi, vergi resim harç istisnası belgesi almak veya mal ve hizmet ihracatına yönelik devlet desteklerinden yararlanmak üzere başvuruda bulunacak yararlanıcıların, ibraz etmesi gereken bilgi ve belgeler ile başvuruların alınması, değerlendirilmesi ve sonuçlandırılmasına yönelik hususlar ilgili mevzuat hükümlerince belirlenir.
MADDE 12 – (1) Bu Genelge kapsamında yapılacak işlemlere ilişkin KEP aracılığıyla iletilen başvurularda yer alan belgelerin yararlanıcıyı temsile yetkili kişiler tarafından 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu standartlarına uygun nitelikli elektronik sertifika kullanılarak oluşturulan elektronik imza ile imzalanması ve elektronik imzalı dokümanların dosya uzantılarının başvurunun iletildiği kurumun Elektronik Belge Yönetim Sistemince tanınır olması zorunludur.
MADDE 13 – (1) Yararlanıcıların destek unsurlarına ilişkin sistem aracılığıyla ibraz ettikleri her türlü belgenin aslını gerektiğinde denetlenmek ve incelenmek üzere 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun “Belgelerin saklanması, saklama süresi” başlıklı 82 nci maddesi ve diğer ilgili mevzuatı çerçevesinde 10 yıldan az olmamak üzere sınıflandırılmış bir biçimde saklamaları zorunludur.
MADDE 14 – (1) Bakanlık (İhracat Genel Müdürlüğü), DYS’nin işleyişine yönelik olarak DYS’de paydaş olarak yer alan Bakanlık Merkez ve Yurtdışı Teşkilatı, Bölge Müdürlüğü, İBGS, Merkez Bankası ve bankaları sistemde tanımlamaya, kişilerin kullanım yetkilerini belirlemeye yetkilidir.
YEDİNCİ BÖLÜM
Çeşitli Hükümler
Yürürlük
MADDE 15 – (1) Bu Genelge 01.01.2020 tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 16 – (1) Bu Genelge hükümlerini İhracat Genel Müdürü yürütür.







